Ngày 24 tháng 01 năm 2026, Cục Chăn nuôi và Thú y (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) và Tổ chức Four Paws International (FPI) đã tổ chức cuộc họp lần thứ ba của Nhóm công tác kỹ thuật về Động vật đồng hành tại Hà Nội . Sự kiện quy tụ các chuyên gia, đại diện các bộ, ngành Trung ương, cơ quan chuyên môn, viện nghiên cứu, trường đại học, các tổ chức Liên Hợp Quốc, tổ chức quốc tế, tổ chức phi chính phủ, cơ quan ngoại giao, doanh nghiệp, hiệp hội và cơ quan báo chí nhằm thống nhất các giải pháp then chốt và định hình một lộ trình quốc gia khả thi để giảm thiểu, tiến tới chấm dứt buôn bán thịt chó, mèo, hỗ trợ mục tiêu loại trừ bệnh dại vào năm 2030.

Hình 1: Ông Phan Quang Minh, Phó Cục trưởng Cục Chăn nuôi và Thú y phát biểu khai mạc

Phát biểu khai mạc, ông Phan Quang Minh, Phó Cục trưởng Cục Chăn nuôi và Thú y và Ông Matt Backhouse, Trưởng Chương trình chăm sóc động vật, Khu vực Đông Nam Á của Tổ chức FPI, đều nhấn mạnh tầm quan trọng của việc xây dựng một lộ trình toàn diện, khả thi, bền vững và phù hợp với điều kiện thực tiễn của Việt Nam. Đây không chỉ là một kế hoạch hành động, mà còn là cam kết mạnh mẽ hướng tới việc kiểm soát bệnh dại, bảo đảm phúc lợi động vật và bảo vệ sức khỏe cộng đồng.

Qua trao đổi thảo luận tại cuộc họp, một số thách thức cốt lõi đã được xác định là rào cản chính cần được giải quyết để lộ trình đạt được thành công:
-    Hạn chế trong quản lý và tiêm phòng: Tỷ lệ tiêm phòng vắc-xin dại cho đàn chó, mèo ở một số địa phương còn thấp so với yêu cầu của chương trình quốc gia (đạt 70-80%). Điều này tạo ra những "khoảng trống miễn dịch", làm tăng nguy cơ bùng phát dịch bệnh dại.
-    Lỗ hổng pháp lý và thực thi: Các quy định trong Luật Thú y và Luật Chăn nuôi hiện hành còn những bất cập liên quan đến việc kiểm dịch, vận chuyển chó, mèo cho mục đích làm thịt. Chế tài xử phạt chưa đủ sức răn đe, dẫn đến tình trạng việc thực thi pháp luật tại nhiều địa phương còn chưa triệt để.
-    Vận chuyển trái phép xuyên biên giới và liên tỉnh: Hoạt động buôn bán, vận chuyển chó, mèo không có giấy chứng nhận kiểm dịch, đặc biệt qua các tuyến giao thông liên tỉnh và xuyên biên giới, là một nguy cơ lớn làm lây lan các dịch bệnh nguy hiểm, đặc biệt là bệnh dại.
-    Nhận thức cộng đồng: Một bộ phận người dân vẫn chưa coi việc tiêm phòng và kiểm dịch cho động vật đồng hành là một nghĩa vụ bắt buộc, dẫn đến sự thiếu hợp tác với các cơ quan chức năng.

Để giải quyết triệt để những thách thức mang tính hệ thống này, cuộc họp đã đi sâu phân tích một dự thảo lộ trình hành động toàn diện, học hỏi từ kinh nghiệm quốc tế và các mô hình thí điểm trong nước.

Trong phát biểu bế mạc, ông Phan Quang Minh - Phó Cục trưởng Cục Chăn nuôi và Thú y đã nêu rõ các bước tiếp theo:

1.    Hoàn thiện dự thảo lộ trình: Ban thư ký của Nhóm công tác kỹ thuật sẽ tiếp thu đầy đủ các ý kiến để hoàn thiện dự thảo, làm rõ mục tiêu, trách nhiệm, thứ tự ưu tiên và đảm bảo tính khả thi, phù hợp với điều kiện của từng địa phương tại Việt Nam.
2.    Tăng cường phối hợp liên ngành: Phối hợp chặt chẽ hơn nữa với Bộ Y tế và các bên liên quan để rà soát tổng thể hệ thống chính sách, xây dựng hướng dẫn thực hiện và đề xuất các mô hình thí điểm mới.
3.    Thúc đẩy cơ chế hợp tác: Tiếp tục thúc đẩy cơ chế phối hợp với các đối tác phát triển như FPI để huy động và kết nối các nguồn lực, đảm bảo lộ trình được triển khai đồng bộ, hiệu quả và bền vững.
4.    Tổ chức cuộc họp tiếp theo: Lên kế hoạch tổ chức cuộc họp bàn tròn tiếp theo vào khoảng cuối tháng 3 hoặc tháng 4 năm 2026 để tiếp tục thảo luận và hoàn thiện các bước đi cụ thể.
Cuộc họp đã kết thúc với tinh thần lạc quan và một cam kết hành động mạnh mẽ từ tất cả các bên tham gia. Mục tiêu chung là xây dựng một Việt Nam an toàn trước bệnh dại, tăng cường quản lý động vật đồng hành (chó mèo), bảo đảm phúc lợi động vật và bảo vệ sức khỏe cộng đồng, phù hợp với định hướng phát triển bền vững và xu thế chung của khu vực và thế giới.

Hình 2: Sơ đồ lộ trình chấm dứt buôn bán thịt chó mèo và loại trừ bệnh Dại tại Việt Nam đến năm 2030

Trong thời gian tới, Chi cục Chăn nuôi và Thú y Thành phố Hồ Chí Minh sẽ tiếp tục phối hợp các đơn vị liên quan tăng cường công tác phòng, chống bệnh dại theo định hướng chương trình quốc gia giai đoạn 2022 - 2030; phối hợp triển khai sáng kiến lộ trình quốc gia hướng tới chấm dứt buôn bán thịt chó, mèo - Chung tay vì mục tiêu loại trừ Bệnh Dại năm 2030; tập trung vào các nội dung về tuyên truyền nuôi chó, mèo có trách nhiệm; vận động đăng ký, quản lý đàn; tổ chức tiêm phòng vắc-xin dại cho đàn chó, mèo; hướng dẫn xử trí khi bị chó, mèo cắn, cào; đồng thời phối hợp kiểm tra, giám sát hoạt động vận chuyển động vật, góp phần giảm nguy cơ lây lan bệnh dại và bảo đảm an toàn cộng đồng.